Programma 3 Beheer, verkeer en milieu

In de beheerplannen wordt vastgelegd op welk niveau we de openbare ruimte willen beheren en onderhouden. Ook maken de plannen inzichtelijk welke financiële middelen nodig zijn en zijn actuele beheerplannen van belang in het kader van financieel toezicht van de provincie. In 2023 is het geactualiseerde beheerplan voor riolering vastgesteld. In 2024 zijn een nieuw beheerplan gebouwen, een nieuw beheerplan bebording, wegmeubilair en markering, een nieuw beheerplan beschoeiing, damwanden en kades (inclusief stuwen) en een geactualiseerd beheerplan bruggen vastgesteld. De financiële vertaling van deze beheerplannen is verwerkt in de begroting. Een nieuw beheerplan baggeren, een nieuw beheerplan begraafplaatsen, een geactualiseerd beheerplan wegen en een geactualiseerd beheerplan openbare verlichting zijn in voorbereiding. Daarnaast zijn geactualiseerde beleidsplannen voor openbaar groen en voor speelvoorzieningen in voorbereiding. Bezuiniging op enkele onderhoudsbudgetten heeft niet plaatsgevonden, aangezien hiervoor eerst het beheerplan herzien dient te worden. Tussen de Kadernota en voor aanbieden begroting kunnen wij - indien u dat wenst - in beeld brengen welke plannen wanneer worden herzien en waar eerdere actualisatie mogelijk is. Dat nemen we dan op bij het voorstel voor de begroting 2026 - 2029.

Voor het groot onderhoud van kapitaalgoederen kan een voorziening worden ingesteld. Deze voorziening is gebaseerd op een actueel beheerplan met een overzicht van de kosten voor een periode van tien jaar. De voorziening wordt gevoed door een jaarlijkse vaste dotatie vanuit de exploitatie en biedt flexibiliteit in de jaarlijkse uitgaven aan groot onderhoud. De kosten voor klein onderhoud blijven in de exploitatie. Indien een aanpassing leidt tot significante kwaliteitsverbetering is er sprake van een investering en wordt er een krediet toegekend. Met de vaststelling van het beheerplan gebouwen is er voor het groot onderhoud van de gemeentelijke gebouwen een voorziening ingesteld. Voor wegen is het ook de bedoeling om met een voorziening te gaan werken.

Duurzaamheid is een belangrijk aspect in onze gemeente. In de aanleg en het beheer en onderhoud van de openbare ruimte en de gemeentelijke gebouwen kijken wij continu wat wij hier als gemeente zelf voor bijdrage aan kunnen leveren. Voor de gemeentelijke gebouwen is er een routekaart voor verduurzaming per gebouw opgesteld die is verwerkt in het beheerplan. Bij vervanging van voertuigen willen we zoveel mogelijk overstappen van diesel naar elektrisch. Openbare verlichting wordt vervangen door LED verlichting. En bij (her)inrichting van de openbare ruimte worden klimaatadaptieve maatregelen toegepast. Ook voor de bezuinigingsopgave is nadrukkelijk gekeken naar éénmalige investeringen in duurzaamheid om structurele bezuinigingen te realiseren.

De budgetten voor groenbeheer en voor onkruidbestrijding op verharding zijn structureel ontoereikend om het gewenste kwaliteitsniveau te behalen. Er loopt een aanbesteding voor dit onderhoud. De aanbesteding richt zich op het integraal uitbesteden van groenonderhoud en onkruidbestrijding op verharding per kern en voor het buitengebied. De laagste inschrijvingen voor de bestekken passen niet binnen de huidige budgetten, maar komen wel overeen met de uitgaven afgelopen jaar, waarin er overschrijdingen waren. Beheer binnen de bestaande budgetten leidt tot veiligheidsrisico’s, een slechte beleving van de openbare ruimte, onverwachte extra kosten door calamiteiten en achteruitgang van de kapitaalgoederen. Binnen de bestaande budgetten kan het onderhoud alleen op frequentie uitgevoerd worden en kan er niet op beeldkwaliteit gestuurd worden. De weersomstandigheden zijn de grootste bepalende factor voor de groeisnelheid van het groen en het onkruid. In de Kadernota wordt voorgesteld om het benodigde budget in de begroting vast te stellen, zodat het college kan overgaan tot gunning van de aanbesteding. Hiermee kan het integraal onderhoud de komende jaren op het gewenste kwaliteitsniveau uitgevoerd worden.

In 2019 is het Recreatieschap Midden-Delfland overgegaan in de coöperatie Coöperatief Beheer Groengebieden Midden-Delfland (CBG). De verdeelsleutel van de gemeentelijke financiële bijdragen bleef bij de start gelijk. Daarbij is afgesproken dat er een harmonisatieonderzoek wordt uitgevoerd voor een meer evenwichtige verdeling van de bijdragen. Recent is dit harmonisatieonderzoek afgerond en is bekend dat onze bijdrage flink verhoogd wordt. Op 11 maart is hierover in uw commissie gesproken. Hierin is unaniem aangegeven dat de verhoogde bijdrage begrijpelijk en acceptabel is. Onze gemeente heeft een belangrijke rol in het bieden van kwalitatieve groene ruimte aan de regio. De verhoogde bijdrage is minder voordelig dan de afgelopen jaren, maar nog steeds gunstig voor Midden-Delfland. Wanneer we de groengebieden zelf moeten onderhouden zijn de kosten hoger.